Đi lại tuyến đường sắt răng cưa độc đáo của Đà Lạt, cả thế giới chỉ hai nơi có

Đi lại tuyến đường sắt răng cưa độc đáo của Đà Lạt, cả thế giới chỉ hai nơi có


Cung đường sắt răng cưa Tháp Chàm - Đà Lạt vẫn còn dấu tích của tuyến đường sắt leo núi từng độc nhất Đông Dương, đến nay cả thế giới chỉ hai nơi có.

Chuyến tàu rời ga Đà Lạt (Lâm Đồng) lúc sáng sớm, khi sương còn đọng trên mái ngói. Một đầu máy kéo ba toa gỗ lăn bánh chầm chậm qua những vườn rau, nhà kính, rồi dừng ở ga Trại Mát. Cả chặng chỉ 7km, đi và về chừng hơn một giờ, nhưng đủ để hành khách hình dung một thời tàu leo núi.



Bảy cây số ấy chỉ là phần sót lại của một tuyến đường từng dài 84km. Sau những cây số đường sắt được nỗ lực bảo dưỡng thường xuyên là hoang phế.

Ở sân ga Đà Lạt, đoạn ray răng cưa được giữ lại vẫn hằn rõ hàng chấu thép giữa hai thanh ray. Đầu máy hơi nước cổ nằm im, buồng đốt và trục truyền động phủ lớp gỉ thời gian, nay thành nơi du khách chụp hình.

Nhà ga xây từ năm 1932 đến 1938, ba mái nhọn mô phỏng một nhà ga tại Pháp. Nhà ga này được xem là biểu tượng của Đà Lạt cùng với nhà thờ Con Gà và Trường cao đẳng Sư phạm (Grand Lycée Yersin).

Người Pháp khởi công tuyến Tháp Chàm - Đà Lạt năm 1908, hoàn thành năm 1932, nối cao nguyên với đường sắt Bắc - Nam. Để vượt đèo dốc, họ làm 16km đường răng cưa cho tàu bám ray leo núi - kỹ thuật khi đó cả thế giới chỉ Thụy Sĩ và Việt Nam có. Tuyến dừng khai thác năm 1968, chạy lại năm 1975 được bảy chuyến rồi ngưng hẳn. Năm 1986, toàn bộ đường ray, tà vẹt bị tháo gỡ.

Rời đoạn tàu du lịch, đi ngược lên phía đèo, dấu tích tuyến đường nằm rải theo dốc núi. Ga Eo Gió ở D'Ran (Lâm Đồng) xuống cấp nặng, nhiều hộ dân cơi nới làm chỗ ở, ô cửa bán vé bị bịt kín. Nhà chờ tại Xuân Thọ mái ngói sập một phần, nền trong ngập nước.

Bền bỉ hơn cả là năm hầm xuyên núi xây bằng đá chẻ và bê tông cốt thép, cao 6,6m, rộng 4,6m. Hầm số 1, 2 nằm ở Khánh Hòa (Ninh Thuận cũ); hầm số 3, 4, 5 thuộc Lâm Đồng, phần lớn còn nguyên vẹn, ít rạn nứt sau gần một thế kỷ.

Xa hơn, phần chân cầu đá chẻ cao hàng chục mét còn sót lại giữa thung lũng đèo Ngoạn Mục, đoạn giáp Khánh Hòa (Ninh Thuận cũ). Đứng dưới vòm hầm nghe gió luồn qua khe đá, người ta vẫn hình dung được đoàn tàu răng cưa ì ạch bò lên đỉnh đèo hơn một thế kỷ trước - cung đường mà đến nay Việt Nam vẫn là một trong hai nơi hiếm hoi của thế giới từng có.

Một đoạn đường sắt răng cưa được giữ lại để du khách có thể hình dung về tuyến đường sắt độc đáo này - Ảnh: M.V.

Trạm dừng ở Đa Lộc (phường Xuân Trường - Đà Lạt) bị bỏ hoang - Ảnh: M.V.

Đến nay nhiều du khách vẫn tìm đến trạm dừng ở Đa Lộc (phường Xuân Trường - Đà Lạt) để chụp ảnh - Ảnh: M.V.

Cửa vào đường hầm xe lửa ở khu vực Cầu Đất, nhìn bên ngoài rất kiên cố - Ảnh: M.V.

Bên trong đường hầm dài khoảng 100m có rất nhiều dơi, đặc biệt là vào mùa mưa - Ảnh: M.V.
Nguồn: Đi lại tuyến đường sắt răng cưa độc đáo của Đà Lạt, cả thế giới chỉ hai nơi có